Świadomi wartości niezbywalnego dziedzictwa i znaczenia wynikającego z faktu jego posiadania na terytorium rodzimego kraju, czołowi reprezentanci jego polskich odpowiedników zgromadzili się w 2003 roku, w Toruniu, aby przedyskutować kwestie zjednoczenia sił na rzecz jego upowszechniania i konserwacji. Podczas tego pierwszego ogólnopolskiego Forum przyjęta została oficjalnie wstępna deklaracja tworzenia dogodnych warunków dla mającej służyć sprawie współpracy, pomiędzy samorządami jej ówczesnych sygnatariuszy, mająca realizować się na kanwie specjalnie wykreowanego w tym celu Stowarzyszenia.

Jego formalnego powołania do życia, pod nazwą: Lokalna Organizacja Turystyczna „Liga Polskich Miast i Miejsc UNESCO”, dokonano w październiku 2005 roku, w Zamościu. I chociaż to dopiero początkowa faza jej działalności, to już zrzesza ona oficjalnie ponad połowę przedstawicieli polskich dóbr UNESCO oraz przychylnych im organizacji, którym nieobojętne są losy tych bezcennych dzieł kultury i przyrody, i które łączą się wspólnie, w myśl wypracowanych Konwencją dziedzictwa światowego zasad, w walce o słuszną sprawę – o ochronę, promocję i zachowanie wyjątkowych i uniwersalnych darów przeszłości – dla przyszłości.